ENJOY YOUR FAMILY

Good idea from Kimberley Powell, About.com Genealogy Guide [genealogy.guide@about.com]

Please remember this holiday to spend and enjoy time with your family.

Ask questions about their history.

Pull out old photo albums.

Take new photos.

Sing songs together.

Write down treasured family recipes.

Set up a video camera and record your conversations around the holiday table.

Please remember that family is what family history is all about.

Happy holidays to you and your families!

JONG MENSE EN GENEALOGIE

Dis al 'n jarelange debat: hoe kry ons jong mense meer geïnteresseerd in die genealogie?

As ons jonk is wil ons weining daarvan weet. As ons ouer is, is ons jammer (lees spyt) ons het nie vroeër begin nie.

Hier is 'n paar uittreksels uit 'n gesprek wat onlangs op SAGenealogie hieroor verskyn het.

Adélle Jerling: Hoekom bemark ons nie die doel en konsep van (familie)navorsing op 'n meer lewendige en "funky" manier om jonger mense te trek nie? Daar is soveel jong mense met wie ek praat wat wil weet hoekom hulle nie van genealogie weet nie. Is dit omdat ons dalk te veel hou by die "old tried and trusted" maniere van bemarking? Moet ons nie dalk dit gaan bemark by skole, universiteite, in tydskrifte of op internetblaaie waar jongmense baie rondswerf nie? Is ons nie dalk in 'n groef nie?

Die doel van ons navorsing is tog nie omdat ons almal elkeen 'n boek wil publiseer nie? Ons wil ons erfenis bewaar. Hoe gaan ons dit regkry as mense om ons dink ons is snaakse karakters wat krap waar dit nie jeuk nie, en navorsing doen "omdat ons nie sosiale lewens het nie"?

Familienavorsing moet 'n nuwe asem kry, ons moet nuwe trekpleisters kry. Skep 'n kompetisie by skole vir die mooiste stamboom (dit kan gekombineer word met kuns).

Wanneer ek met jong mense gesels oor genealogie, is die helfte verstom omdat hulle nog nooit daarvan gehoor het of besef het hoe interessant dit werklik is nie, die ander helfte dink ek is verkramp en oudmodies!

André du Plessis, Centurion: Voorstelle dat ek R10 per maand moet bydra en ek gaan gedagvaar word vir kopiereg skendings en plagiaat, maak dit nou vir my en ander nie meer 'n plesier om deel te wees van hierdie "eksklusiewe" groep nie. Waarvoor het ek skenkings gemaak van foto’s en ander inligting aan eGGSA en ander persone sonder om aan te dring op erkenning of "verering"?

As enige professionele persoon sy geld wil verdien deur sy professie, het ek nie 'n probleem daarmee nie. En as hy sy inligting wil publiseer is dit sy reg. Nou wat verwag julle van die amateurs soos jongmense en skoolkinders? Om 'n professionele genealoog te betaal vir die amateur se stamboom wat hy of sy by die skool wil gaan wys? Of die kind kan dit van die internet aftrek en gedagvaar word vir kopiereg.

Annelie Els: Iewers het ek ‘n brokkie geskiedenis opgespoor wat hulle belangstelling prikkel.

Nou word ek deur die familie gevra om asseblief navorsing te doen omdat hulle hul “ancestoral passport” wil bekom. Dan het ons nou die lekker geleentheid om mooi vir hulle uit te lê waar
hulle vandaan kom. Hoop dat dit vir hulle `n anker gaan wees daar in die vreemde

Daniël Jacobs: Ek het so 'n paar jaar gelede vir 'n klompie lede van die Voortrekker- jeugbeweging wat besig was met 'n genealogie-taak gevra wat -- gemeet op 'n skaal van 1-10 - hulle belangstelling in geskiedenis is. Een outjie het gesê 2, 'n ander 9 ens. Toe vra ek vir hulle wat hulle belangstelling sou wees as ek vir hulle sou kon bewys dat een van hulle voorouers aan die Groot Trek deelgeneem het. Die seun wat gesê het sy belangstelling was 2 het gesê dit sou dan op 'n 4/5 lê (ek kan nie presies onthou nie).

'n Uur later nadat ek vir hulle gewys het op my seun Stefan - wat ook 'n lid was van die Voortrekkerspan - se voorouers se verbintenis met die Groot Trek en ek dieselfde vraag weer vra het die betrokke seun gesê sy belanstelling lê op iets soos 6 (dit kon meer as 6 gewees het, maar was nie minder nie).

Dit is een van die belangrikste sleutels om vir kinders 'n belangstelling in geskiedenis te gee -- wys vir hulle hoe hulle eie vlees en bloed -- en hulle voorouers se naby familie -- daaraan deelgeneem het. Ek het later dieselfde "eksperiment" met nog 'n klompie Voortrekkers gedoen en soortgelyke resultate verkry.

Daan Hamman: Daar was in die verlede al verskeie inisiatiewe om jongmense te betrek, skole is besoek en gevra om genealogieprojekte te begin, die Voortrekkers en Boy Scouts is besoek en gevra of hulle nie 'n kenteken vir genealogie-projekte wil oorweeg nie, landboutydskrifte het kort genealogie artikels ingesluit waar boere versoek is om self en saam met hulle kinders begraafplase op hulle plaas en/of naburige plase te besoek en die grafsteenskrifte aan die GGSA te stuur. Van hierdie inisiatiewe het weinig gekom, Adélle is moontlik reg dat ons bemarking nie goed was nie.

Jong mense het vandag baie aktiwiteite waaraan hulle deelneem en die belangstelling in genealogie kom eers later.

ENIGE VOORSTELLE? STUUR 'N EPOS AAN ONS.
KLIK HIER/CLICK HERE

Children Teach Elderly How to Use Computers

Some strange names (for us) are mentioned in the report below, but it is an interesting concept.

Seventh graders (12-year-olds) from Breidagerdisskóli elementary school in Reykjavík teach senior citizens how to use computers two times a week for up to two hours at a time in the community center Haedargardur. The students take turns in being teachers.

“It takes longer for me to learn than for these youngsters, but I’m getting the hang of it,” senior citizen Ólöf Pétursdóttir told Morgunbladid, who bought a computer a year ago but only recently began using it.

“I mainly bought the computer so that I could enter Íslendingabók [an online genealogy database] and make genealogy research. I’m mostly excited about that. And the young people are good teachers,” Pétursdóttir added.

One of the student teachers, Andrés Lars Kristjánsson, said teaching the elderly how to use computers is great fun. “I’m teaching them how to read news stories on the internet and how to put websites into favorites and stuff like that. Some want to do other things, like read their emails.”

The course is supervised by psychologist Líney Úlfarsdóttir. -- www.icelandreview.com

'N GENEALOGIESE KERSGESKENK

‘n Jong meisie van 20 jaar, Samantha-Jane Gravett, het my so 'n week terug gevra of ek asseblief iets oor die voorgeslagte van haar pa kan saamstel. Sy wil dit as ‘n kersgeskenk aan hom gee.

“Tall order,” was my gedagte. Dit val mos nie sommer uit die lug nie.

Sy het my karige inligting gegee. Uiteindelik het ek met haar oupa, ‘n 80-jarige met ‘n verstand so blink soos ‘n diamant, gepraat.

Die familieregister het gestalte begin kry.

Op SAGEN het ek hulp gevra. Alta le Roux van Oudsthoorn (wie weet nie van haar nie) was ‘n staatmaker. Sy het met die familielyn tot die Gravetts die land ingekom het, gehelp.

Nog soek op die webtuistes van die LDS-kerk was volgende. Dit het broers en susters en datums opgelewer.

Nog praat met Alta het gevolg. Sy het twyfel oor sekere name bevestig en nog gehelp.

Intussen het ek ‘n paar ure op Legacy bestee om dit in te voer.

George Gravett (*1801) (links) was ‘n Britse Setlaar. Op www.1820settlers.com was daar inligting oor hom. Selfs sy foto was daar. Hy het met die Brilliant na Suid-Afrika gekom. Ek het ook ‘n skets van die skip gekry.

Uiteindelik was daar name van altesame agt geslagte. Van die oupa af ondertoe was dit volledig. Bronne en al.

Met Legacy het ek verskillende verslae gedruk. Saam met ‘n kort opsomming van die Britse Setlaars en ‘n bietjie ander skryfwerk kon ek 30 bladsye bind.

Later het ek nog inligting oor die Gravetts op www.1820settlers.com gekry. Daar was net te min tyd om alles in te sluit.

Samantha het dit gisteraand as ‘n kersgeskenk gekry. Dit was ‘n vreugde om haar vreugde te ervaar. Belangriker: sy weet nou van genealogie.

Sy gee dit vandag aan pa. Sy sê hy en haar oupa (en die ander) gaan in die wolke wees.

Wens ek was daar. Dit is hoe ons genealogie laat groei.

Nou moet hulle voortgaan. -- Japie Bosch

"MY WÊRELD, MAAR DIE MENSE MAAK MOOI GOED"

The above words by Marianne van der Merwe, summarised the Branch's mini-exhibition of genealogical work on Saturday, 17 November 2007. Marianne was one of the guests at this event.

To a certain extent the day lead to a new era for the branch. More such days will be held
to meet the needs of members. Members and friends of the branch have expressed the wish to learn how to transform their information into a readable and usable format.

Twenty-five people attended. It was less than was expected. The guess is that some members were slightly apprehensive to share their work with others. It was interesting to note that, although more visitors attended than was the case with ordinary branch meetings, less members were present.

Above: Penny Evans and Bob Saunders have a look at some of Penny's work. Penny stayed much later than she had initially intended.

The exhibition included various family registers, completed and partly completed family history books, demonstrations on computers of family slide shows and genealogical data capturing programmes, filing systems and much more.

The variety of implementation methods indeed underscored the words of Frank Sinatra's song: "I did it my way".

Right: Nita du Plessis and Noreen Surmon look at the latter's hand written family history book.

It was these different "ways" that intrigued people.

That really was the intention of the day -- to see how others record their genealogical records and to get tips and ideas.

One guest that drew attention was Noreen Surmon (86). She is a genealogist and historian of note. She implemented her vast knowledge of South African history to the compilation of two comprehensive books on the history of the Surmons. Much of it is hand written -- proving that genealogy does not necessarily have to be done on computer.

Left: Margaret Humphries explained to Myra Bosch her filing system. She said she spent many hours on filing and can lay her hands on any information of any family member at any time.

One idea that some found interesting was that of Margaret Deacon, a visitor. She is novice in genealogy. One of the first things she did was to collect DNA samples of her family. To do this, she merely put a hair and a saliva swab of the family member in a sealed plastic bag and froze it.

"The role of DNA in genealogy is increasing. In time to come it could be of major importance in family research. Obviously it may later be useful for other purposes as well -- who knows," she said.

Many discussions were held about computer programmes. It was clear that people wanted know what is available and were curious and keen to know "how did you do that".

Right: Frans Viljoen and a visitor, Margaret Deacon in a discussion.

To summarise his experiences, Bob Saunders, a committee member, wrote as follows:

"Today's meeting was a good one, despite the lack of support from so many of our regulars and the branch in general.

"I think those of us who had the luxury of milling about and looking at what was presented today, probably learnt a whole lot more than we actually realise. I was so impressed with the two tomes that formed the family saga of Noreen Surmon. The work oozes an aura of its own personality purely and simply because it was put together with loving hands, and breathes the history in a mixture of free form prose and structured pieces interwoven with frozen moments in time, and artwork and illustration, captioned phographs and anecdotes, quotations and the like. Mixed media and illustration (be it the pictures and photographs or the artwork) made all the difference I think."

Left: Louise Dick, Marianne van der Merwe and Lucas Rinken, views a slide show of "Die Losieshuis van 33 en 33A Ameshoffstraat, Braamfontein, Johannesburg", a history of the boarding house of Japie Bosch's parents in the 1950's.

"I think Penny Evans got more than she hoped for in terms of help and advice. I think she enjoyed looking at what others had done, as she shared with me, initially, that she didn't think she would spend too much time at the meeting, and then, eventually, ended up being there all afternoon.

"So for a dry run we must have done something right and something good.

"Japie Bosch of course kept on telling me, " Watter oulike idees" I have got. "Wel ou maat, watter oulike idees het jy nie mee vorendag gekom nie. The photo montage of the Bosch family home of your youth, and the movie clips of your sister - are to say the least, inspiring. I don't believe a single person was not inspired by what you have done.

"So those who did not pitch today, are the poorer for it. Until the next one, I hope we get some feedback from those who did attend today."

DIGITALE "SCRAPBOOKING" EN GENEALOGIE

Vir die persoon wat fotogestalte aan sy genealogiese werk wil gee, is digitale "scrap- booking" 'n groot aanwins. Dit sal enige publikasie, veral as dit vir die onmiddellike familie bedoel is, 'n pronkwerk maak.

Tradisionele “scrapbooking” , met al die tierlantyntjies wat bygekoop moet word, kan 'n duur affêre word. Daarenteen kan digitale “scrapbooking” gratis wees, op voorwaarde dat u reeds 'n skandeerder (scanner) het. Dis boonop maklik. Die groot voordeel van digitale "scrapbooking is dat dit familiegeskiedenis in beeld kan vaslê. Dit kan op papier of digitaal vasgelê asook deur die internet versprei word. Gedagtig daaraan dat ons dikwels heelwat tyd bestee om 'n voorouer se besonderhede op te spoor, bied digitale "scrapbooking" eweneens 'n nalentskap wat baie waarde sal hê. Met hedendaagse tegnologie in ons huise sal ons ons nageslag iets waardevol ontsê as ons nie bêre wat ons kan nie. Ons sal selfs verkwalik word. Daar word nie verniet gesê dat 'n foto 'n duisende woorde vertel nie. Die voorbeeld links bo van Veronica Bosch (nou Fourie) , se gesigte -- van hoërskooldogter tot beroepsvrou -- illustreer dit. 'n Mens kan met een opslag veel van haar karakter te wete kom: 'n vrolike, positiewe, energieke mens, deurgaans goed versorg. Is dit nie juis wat ons graag van mense wil weet nie? Heelwat mense is van mening dat "scrapbooking" uit allerlei sentimentele goetertjies bestaan en hoofsaaklik vir vroue bedoel is. Dit is allermins die geval as dit digitaal-genealogies reg aangewend word. Die meeste “scrapbooking”- programme het sogenaamde “embelishments”. Dis daardie krulletjies en draatjies en ekstra prentjies om ‘n bladsy ‘n kunsinslag te gee, soos dié een regs. Self het ek dit nooit gebruik nie. Moenie ‘n fout maak nie, sommiges daarvan is mooi en baie bruikbaar.

In my publikasie-in-wording oor die “Bosch’e van Braamfontein” het ek ‘n bladsy met vier gesigte, soos dié van Veronica (my suster), aan elke persoon oor wie ek skryf, afgestaan. Ek het ‘n bietjie verder as “scrapbooking” gegaan deur sommige foto’s eers met Photoshop mooi te maak en soms te restoureer. Dít kan nogal tydsaam wees, veral met ou en beskadigde foto’s, maar dis 'n ander onderwerp. Nie almal sal dit nodig vind nie. Hier en daar het ek iets anders gedoen, omdat ek ‘n sekere aspek wou beklemtoon, soos met my oupa en ouma (links). In hul huweliks- kontrak staan onder meer die volgende (sic): “Fifthly:- The appearer of the first part did declare for and in consideration of the said intended marriage and of the love and affection he bore towards the appearerof the second part, to give and donate to and on behalf of the said appearer of the second part the undermentioned live-stock to be her in future solely an exclusively owned, to wit:-

• 600 merino ewes, all to be properly marked with a square in the left ear behind.
• 10 cows, all to be properly branded H on the left hind quarter.

And the appearer of the second part, duly assisted as aforsaid did declare to accept the gifts with gratitude.” Voorgaande het hom tot illustrasie geleen. Die rame om die foto's is deel van die "scrapbooking". Dít sowel as die foto's, die skrif en die uittreksel uit die huwelikskontrak kan na enige grootte gerek word. Vanselfsprekend moet 'n mens meet en pas, sodat laasgenoemde leesbaar is en sodat daar balans is Omdat ek nie veel oor allerhande tiertlantyntjies begaan is nie, het ek nie lank na ‘n gratis “scrapbooking”-program gesoek nie. Ek het op Scrapbookflair afgekom. Dit is gratis en by www. scrapbookflair.com aflaaibaar. Dit is redelik maklik om te bemeester. Dis 'n kwessie van 'n bietjie leeswerk en probeer, ek wil amper sê: probeer-en-tref.

• Die eerste stap in die program is om die grootte van die bladsy te kies. Al my samestellings is "letter size", d.i. 8.5 x 11 duim -- ongeveer A4-grootte. (As 'n mens, ná voltooiing, dit op 'n woorverwerker soos WORD inkopieer, pas dit perfek.)
• Daarna kan 'n mens voortgaan deur die aanwysings te volg of deur op "Show Standard Templates" te klik. Dit bied verskeie moontlikhede van hoe jou foto's gerangskik kan wees.
• Volg daarna die eenvoudige aanwysings.

Skrif kan ook in verskeie fonts en groottes ingevoeg word. Soos 'n mens meer vertroud met die program raak, kan verskeie ander prosesse volg, soos om jou eie agtergronde en ander "add-ons" van elders in te voer. Hieronder is nog voorbeelde. Nie almal is my voorkeur nie. Dit illustreer nietemin hoe elke persoon genealogies-digitale "scrapbooking" na sy smaak kan doen.

Klik op foto's om dit te vergroot.

Japie Bosch, Johannesburg